AML Radar nr 1: my ograniczamy dostęp do rejestru beneficjentów, USA wyłączyły go dla swoich spółek

My ograniczamy dostęp do rejestru beneficjentów, a USA wyłączyły go dla swoich spółek. Zbieram zmiany, które dotykają AML — to pierwsze wydanie.

Najważniejsze

1. Rejestr beneficjentów: Polska ogranicza dostęp, USA wyłączają

28 września rząd skierował do Sejmu nowelizację ustawy AML: dane z CRBR dostaną tylko określone organy i instytucje oraz osoby z uzasadnionym interesem, a instytucje obowiązane — przez nowy system GIIF, SIGIIF 2.0. Komisja Europejska drugi raz w ciągu roku wezwała Polskę za spóźniony dostęp do rejestrów. W USA od 14 sierpnia spółki utworzone w Stanach w ogóle nie zgłaszają beneficjentów.

Co to znaczy: dostęp trzeba będzie wymienić we wszystkich miejscach styku systemów AML z CRBR — nowe zasady mają obowiązywać od 1 października 2027 r.; jeśli weryfikacja w CRBR nie blokuje KYC, brak nowego klucza nie zatrzyma przyjęcia klienta.

Źródła: RCL, 28.09.2026 · Komisja Europejska, INF/26/1834 · FinCEN

2. Kryptoaktywa: ustawie zabrakło 25 głosów

4 września Sejm nie odrzucił weta wobec ustawy o rynku kryptoaktywów: 241 głosów za, potrzeba było 266. Ustawa, która miała dać KNF nadzór nad tym rynkiem, nie wejdzie w życie. 23 września Prokuratura Krajowa przedstawiła zarzuty byłemu dyrektorowi ds. bezpieczeństwa BitBay, później Zondacrypto — jeden dotyczy procedur AML. Postępowanie trwa.

Co to znaczy: odpowiedzialność w AML ma imię i nazwisko, a brak ustawy nie zmienia naszych obowiązków wobec klientów z tej branży.

Źródła: Sejm, głosowanie z 4.09.2026 · Prokuratura Krajowa, 23.09.2026

3. Citibank: 4,7 mln funtów za przeoczone „PAO”

2 września OFSI ukarała londyński oddział Citibanku za 970 płatności na ok. 19,7 mln GBP z 2022 r. System nie połączył „Sovcomflot” z listy z „PAO Sovcomflot” w danych klienta, a przy zaległościach w alertach bank złagodził próg blokady rachunków.

Co to znaczy: płatność sprzed czterech lat wróciła jako kara — liczy się, czy pokażemy, jak obsłużyliśmy alert.

Źródło: OFSI, 2.09.2026

Krótko

Niemcy — outsourcing AML. BaFin ukarał Volksbank Düsseldorf Neuss grzywnami 210 tys. euro: funkcję AML bank zlecił na zewnątrz, ale za brak monitorowania i spóźnione zgłoszenia odpowiada sam (17.09). BaFin
UE — AMLA. Zamknęły się konsultacje ITS o formacie zgłaszania podejrzeń (20.09) i RTS o profilu ryzyka sektora niefinansowego (27.09). Wersji końcowych RTS o należytej staranności i wytycznych o bieżącym monitorowaniu wciąż nie ma. AMLA
FATF. Nowe wskaźniki ryzyka w raportach o bankowości podziemnej i hawali (3.09) oraz o grach i hazardzie (9.09). Hawala · Hazard
Terroryzm. ABW zatrzymała 22.09 kolejną osobę z zarzutem przygotowywania zamachu; w Wielkiej Brytanii 27.09 zatrzymano pięciu mężczyzn w sprawie bazy RAF Fairford. ABW · Counter Terrorism Policing
USA. FinCEN i cztery inne agencje: poufność SAR nie zabrania rozmowy z klientem o ograniczeniach na rachunku, o ile nie ujawnia się samego zgłoszenia (2.09). FinCEN
Wielka Brytania — słupy. W 2025 r. 35 firm zamknęło 238 396 rachunków podejrzewanych o wykorzystanie jako słupy — o 29% więcej niż w 2023 r. FCA
Turcja. Według tureckich mediów w autach influencera „Vanlı Kara Haydar”, aresztowanego w sprawie prania pieniędzy, znaleziono 16,4 mln euro gotówką (26.09). Postępowanie trwa. Türkiye Today

Zmiany na listach sankcyjnych

Nazwy podaję w pisowni z list — w takiej postaci szukają ich systemy.

UE. 22.09 z listy wypadli Usmanov, Fridman, Falaleev i Redbird Corporate Services — Usmanov i Fridman zostają na listach USA i Wielkiej Brytanii, w Polsce bez zamrożenia. 28.09: +27 wpisów za deportacje dzieci, +10 za Jabłoko. Rozporządzenie 2026/2160 · Rada UE, 28.09
ONZ. Bez nowych wpisów i skreśleń; 4.09 komitet ds. ISIL i Al-Kaidy zaktualizował dane dwóch osób. ONZ, SC/16446
USA (OFAC). Ok. 94 nowe wpisy i 29 skreśleń, głównie program irański. VTB Bank dostał też oznaczenie irańskie (14.09); nowe na liście m.in. turecki Golden Global Yatırım Bankası i irańska giełda BITBANK. OFAC · VTB, 14.09
Wielka Brytania. Od 28 stycznia jedna UK Sanctions List. 8.09 m.in. Al-Qard Al-Hassan (Hezbollah); od 29.09 przywrócone sankcje sektorowe wobec Iranu. UK Sanctions List · Iran, 8.09
Polska. Bez zmian od maja. Projekt ustawy o środkach ograniczających (druk nr 3003) jest w komisjach sejmowych. MSWiA · Druk nr 3003

Na co czekamy

20.10 — sprawozdanie komisji sejmowych o projekcie ustawy o środkach ograniczających.
26–30.10 — posiedzenie plenarne FATF: zmiany list państw.
8–11.12 — posiedzenie MONEYVAL.
2027 — nowelizacja ustawy AML od 1.01 (o ile zostanie uchwalona), wnioski o dostęp do SIGIIF 2.0 do 31.05, nowe zasady CRBR od 1.10.

Na koniec

Czy przy klientach z USA, gdzie spółki nie zgłaszają już beneficjentów, zmieniamy coś w ustalaniu beneficjenta?

Agnieszka Czaja

Przegląd ma charakter informacyjny i ekspercki. Nie zastępuje porady prawnej w konkretnej sprawie. Stan na 28 września 2026 r.; źródło przy każdej pozycji.